To jedno z najważniejszych świąt tradycyjnego rzemiosła w Europie, podczas którego do Wojciechowa koło Nałęczowa zjeżdżają mistrzowie kowalstwa, adepci sztuki oraz miłośnicy kowalstwa artystycznego. W tym roku Ogólnopolskie Spotkania Kowali w Wojciechowie odbędą się już po raz 26 w dniach 10-12 lipca.
Tradycje kowalskie w Wojciechowie sięgają początków XX wieku. Wtedy to kowal Michał Ostrowski zbudował kuźnię przy głównym trakcie wsi. Przekazywana z pokolenia na pokolenie kuźnia w 1984 r. wzbudziła zainteresowanie organizatorów ogólnopolskich konkursów kowalskich, którzy szukali miejsca na zorganizowanie takiej imprezy. Po kilku miesiącach Wojciechów gościł już kilkudziesięciu kowali z całej Polski. Kolejna taka impreza została zorganizowana w Wojciechowie w 1987 r. Wówczas ich organizacją zajął się miejscowy Gminny Ośrodek Kultury.
Imprezy zyskiwały coraz większy rozgłos. Pokazy kucia na gorąco przyciągały coraz większą liczbę widzów. Kowalstwo zaliczane było wtedy do zawodów ginących, dlatego turyści przyjeżdżali, aby zobaczyć kilkudziesięciu mistrzów kowalstwa przy pracy, jak również kupić ich wyroby. Zainteresowanie kowalstwem z roku na rok rosło, ręcznie kute elementy wyposażenia wnętrz i architektury zewnętrznej stały się niezwykle modne. Polski rynek zalewany produkcją masową w coraz większym stopniu poszukiwał ozdób oryginalnych i niepowtarzalnych. Stąd tak duże zainteresowanie imprezą, podczas której można było kupić czy zamówić wyrób robiony za pomocą tradycyjnych technik kowalskich. Ponadto od niepamiętnych czasów osoba kowala zadziwiała i intrygowała, szczególnie jego niezwykła umiejętność posługiwania się ogniem.
Ogólnopolskie Spotkania Kowali przyciągają nie tylko publiczność, ale też mistrzów kowalstwa z Polki i z zagranicy, którzy startują w konkursie kowalstwa artystycznego i walczą o Nagrodę Kowali Polskich. Widzowie mogą na własne oczy zobaczyć jak wykuwane są cuda z metalu.
Od 1995 r. w Wojciechowie odbywają się również dwutygodniowe Ogólnopolskie Warsztaty Kowalskie, podczas których 16 adeptów zdobywa wiedzę i umiejętności z zakresu kucia i zdobienia metalu. Dzięki tym imprezom Wojciechów stał się centrum kowalstwa w Polsce. Tu też na Wieży Ariańskiej zostało utworzone jedyne w Polsce Muzeum Kowalstwa, w którym znajduje się kilkaset eksponatów sztuki kowalskiej.
Co roku na rozpoczęcie imprezy kowale odgrywają marsza kowalskiego na młoty i kowadła, a w czasie jej trwania miejscowe kwatery agroturystyczne oferują noclegi, twórcy ludowi sprzedają swoje wyroby, knajpy i restauracje prześcigają się w pomysłach na przyciągnięcie klienta organizując u siebie koncerty, zabawy taneczne, oferując kuchnię regionalną. Imprezom towarzyszy wystawa wyrobów kowalskich, występy zespołów folklorystycznych oraz gwiazd estrady. Co roku w imprezach bierze udział ponad 10.000 widzów z całej Polski i z zagranicy.
Oprac. Agnieszka Góralczyk
Foto: kowale.com.pl
