Strona główna / Wywiady / Szept leśnego traktu, czyli tam gdzie budzi się magia przyrody

Szept leśnego traktu, czyli tam gdzie budzi się magia przyrody

Kiedy my jeszcze śpimy, ona jest już otulona poranną mgłą i ciszą, a z aparatem w ręku słucha muzyki lasów i stawów. Czeka, aż noc ustąpi miejsca pierwszym promieniom słońca. Chłód poranka i dzika przyroda Doliny Baryczy to definicja czystego szczęścia. W sieci znana jest jako Madziara Na Leśnym Trakcie. Magdalena Szmania w rozmowie z Agnieszką Góralczyk opowiada o magii świtów i przyrodzie, jakiej nie widać z okien samochodu. O tym, dlaczego las stał się jej drugim domem i jak wygląda świat widziany przez wizjer aparatu.

Jak narodziła się miłość do przyrody, fotografii dzikich zwierząt oraz uroków Dolnego Śląska i Doliny Baryczy?

MSZ: Miłość do lasu była we mnie zawsze. Od dziecka chodziłam zbierać grzyby, potem łowiłam ryby nocując pod gwiazdami. Aparat zawsze był w moim domu, jednak pierwszy profesjonalny dostałam na urodziny i tak zaczęły się moje niewinne wędrówki w poszukiwaniu kadru. Początkowo raz na jakiś czas sama, a czasem z partnerem. Ja fotografowałam, On był obok . Jednak los zabrał mi to co najcenniejsze, kiedy po 30 latach dom nagle opustoszał ruszyłam w knieje by stłumić swój ból. Niegdyś chodziłam tylko w „nasze” miejsca, w każdej wolnej chwili jechałam by pobyć w ciszy. Po czasie odeszły strachy i ukazała mi się przepiękna dzika przyroda jakiej do tej pory wcześniej nie znałam.

Kiedy po raz pierwszy poczuła Pani, że las to Pani drugi dom?

MSZ: Myślę, że tak na zabój w przyrodzie zakochałam się będąc pierwszy raz w Dolinie Baryczy. Wysiadłam z auta, przeszłam kilka kroków i powaliły mnie odgłosy tysięcy ptaków! To była miłość od pierwszego wejrzenia! I choć las nie był mi nigdy obcy, takie oblicze ujrzałam po raz pierwszy. Setki gatunków ptaków, jelenie – moje najukochańsze obiekty fotograficzne. Wiedziałam już wtedy, że to jest moje miejsce. Wiedziałam, że zaczyna się coś pięknego i na całe życie. I choć wtedy jeszcze miałam całą rodzinę, obowiązki to dążyłam do chwili ,w której będę mogła wyjechać choć na jeden dzień.

Pamięta Pani swój pierwszy moment na leśnym trakcie, który sprawił, że postanowiła Pani założyć profil Madziara na Leśnym Trakcie?

MSZ: Oczywiście, że pamiętam. Takich poranków było już wiele jak założyłam profil ,ale głównym powodem były zdjęcia z mojego pierwszego rykowiska w Dolinie Baryczy. Cudowny spektakl na wodzie, jakiego wcześniej nigdy nie widziałam. Pierwszy ryk jeleni, kiedy znajomi wzięli mnie nocą w Milickie lasy, abym doświadczyła z czym przyjdzie nam się mierzyć. Cudowne i przerażające dla mnie wtedy doznania. Walki naładowanych testosteronem byków wprowadzały mnie w osłupienie! Potem jeszcze z partnerem w okolicach Jeleniej Góry podziwialiśmy rykowisko. Pamiętam jak straszliwie się bałam, nocą ściskałam jego dłoń, drżały mi nogi i chyba strach paraliżował mnie bardziej niż się spodziewałam. Miałam już maleńki dorobek swych pierwszych prób w fotografii przyrodniczej w postaci dokumentacyjnych kadrów. Muflony – nasze dolnośląskie „złoto” . Chyba pokochały mnie równie mocno, bo masa spotkań z nimi zachęcała mnie wciąż do wędrówek po wałbrzyskich lasach. Na tamtą chwilę wystraszona, ale spragniona lasu założyłam swój profil przyrodniczy.

Jak wyglądał Pani pierwszy poranek spędzony z aparatem w lesie?

MSZ: Mój pierwszy samotny poranek w lesie był bardzo dawno temu. Były to Święta Wielkanocne. Kiedy rodzina spała, ja pod osłoną nocy pojechałam w okoliczne lasy, by powitać słońce na niebie. Wtedy też swoją obecnością zaszczyciły mnie muflony. Cudowne dolnośląskie „diabły”- jak je potem nazywałam, „moje diabły”, gdy po pewnej rui zostały ze mną na długi czas…Niesamowity moment wschodu słońca wynagrodził mi jeszcze rześkie wiosenne powietrze. Tarcza słońca widoczna na linii horyzontu wprawiała w osłupienie. Rozlewała swój coraz to mocniejszy blask po polach i lasach. Wróciłam do domu, by spędzać święta z rodziną, ale czasy kiedy wymykałam się jeszcze pod osłoną nocy mocno wryły mi się w pamięć. Dzisiaj nie muszę wracać na czas. Dzisiaj Las jest moim domem,a tam wraca się o każdej porze.

Ma Pani swoje ulubione miejsce na Dolnym Śląsku do łapania kadrów?

MSZ: Tak mam. Chyba każdy ma, choć cała Polska teraz jest na „moim celowniku” mam wiele ulubionych miejsc. Na Podlasiu czy w Bieszczadach, a jeśli chodzi o Dolny Śląsk jest to zdecydowanie Dolina Baryczy. Jeżdżę tam już kilka lat. Wychodziłam setki kilometrów, wyjeździłam wiele godzi. Mam swoje magiczne miejsca, do których lubię wracać. Miejsca, które nigdy nie zawodzą, a wręcz przeciwnie na nowo zaskakują raz po raz …. Warto wspomnieć również o naszych górach – Wałbrzyskie, Sowie, Suche, Kamienne to bogactwo muflonów. Do niedawna obserwowałam potężne kierdle ponad 200 sztuk. Jednak liczebność wilków na naszym terenie mocno osłabiła szeregi tych pięknych zwierząt. Niezapomniany  moment, gdy leżałam w ich towarzystwie ponad cztery godziny. Żałuję tylko, że wtedy nie posiadałam tej wiedzy, którą dziś mam. Powstałyby niepowtarzalne kadry jednak jak na laika, dzisiaj już to wiem miałam świetne wyczucie czasu. Zawsze potrafiłam wytropić piękne miejsca pełne dzikiej zwierzyny. Żartowałam, że chyba mnie kochają równie mocno jak je ! Jestem samoukiem zupełnym, bez kursów i szkoły  fotograficznej. Takie chwile jak tamta były bezcenną nauką na dalsze  lata.

Jak leśne wyprawy wpływają na Pani codzienne życie i samopoczucie?

MSZ: Leśne wyprawy mówiąc dosłownie i wprost uratowały mnie. Po największej stracie i spustoszeniu w głowie jakie mi po niej zostało oddałam swój los w ręce lasu. Całe życie ułożyłam pod wyjazdy, zmieniłam nawet pracę. Tylko tam mogę żyć, zapomniałam już jaką kobietą byłam wcześniej, bo ten czas już przeminął i nigdy nie wróci. Dzisiaj bije we mnie zielone serce, które wciąż tęskni, kiedy wracam do świata ludzi! Tam znalazłam ukojenie na ból i spokój jakiego nie mamy my „mieszczuchy „. Wiem, że już jest o wiele za późno, aby swoją przyszłość wiązać z lasem. Dzisiaj mój czas biegnie zdecydowanie za szybko, połowę zabiera mi praca, bez której niemożliwe byłyby wyjazdy. Dzisiaj wiem, że już nic się nie zmieni, choć wciąż marzę by być w lesie tak długo jak to tylko możliwe. Moje życie to teraz ciąga gonitwa i walka, by być na łonie natury, którą tak bezwarunkowo pokochałam. Czas, kiedy dzieci są dorosłe i człowiek zostaje sam pozwalając im żyć po swojemu spożytkowałam jak potrafiłam najpiękniej. I choć serce matki zawsze będzie kochało i tęskniło myślę, że jestem nietypową mamą. Mamą z mgły i kniei, a moje dzieci to w pełni rozumieją, akceptują i kibicują mi. Dopingują w dążeniu do realizacji planów dotyczącej mojej potężnej pasji. Od czasu kiedy moje „ucieczki” w nieznane stały się sposobem na życie znów odnalazłam sens. Sens by wstać, złapać oddech w płuca …by żyć na nowo. Często rozmawiam z moimi „Aniołami Stróżami” ,którzy odeszli zdecydowanie za wcześnie z mojego życia i wiem, że są ze mnie dumni!

Ile godzin potrafi trwać oczekiwanie na idealne ujęcie, na przykład w trakcie pudrowych wschodów słońca?

MSZ: Ile godzin ech… Niegdyś cierpliwość to było zupełne przeciwieństwo mnie. Najbardziej lubię fotografować z tzw. podchodu jednak nie wszystkie gatunki zwierząt można podejść. Od niedawna doceniłam „pióra” . Ptaki to cudowne boskie stworzenia, niedocenianie wcześniej przeze mnie. Od zawsze kochałam potężne zwierzęta. Zafascynowana przestałam się ich baćm a pragnęłam poznawać. Dolina Baryczy ma to do siebie, iż potężne kompleksy stawów pełne ryb przyciągają tysiące ptaków. Nie da się tego nie zauważyć! Zauważyłam i ja …Jeśli chodzi o czekanie, hmmm nie raz moja wyprawa zaczynała się o 15:00 po południu. Zasiadałam w ukryciu, często na zimnej ziemi czy podmokłym terenie i czekałam wieczora na przyloty. Jednak akurat mi jest wciąż mało. Zdarzyło się już i tak, że nocowałam z nimi. Skulona, skostniała z ograniczonymi ruchami czekałam świtu. Bywało, że czekałam na próżno nie raz. Fotografia ptactwa to bardzo trudne przedsięwzięcie. Są ogromnie czujne, czasem jeden ruch może zaprzepaścić wielogodzinną zasiadkę. Powiem krótko – to wielka loteria. Po piętnastu godzinach w błocie to chyba mój rekord. Jednak kiedy jadę o drugiej w nocy, by o 3.30 łapać już leniwie wylewającą się purpurę w niczym nie ujmuje nocy spędzonej z nimi. To wielka niewiadoma, a  przyroda nauczyła, mnie cierpliwości i respektu .

Jak udaje się Pani podejść dzikie zwierzęta tak blisko, aby nie zakłócić ich naturalnego rytmu życia?

MSZ: Są bardzo różne sposoby by być blisko. Niekiedy jestem przed nimi, po długotrwałej obserwacji znam ich miejsca. Wiem, gdzie przychodzą by łapać słonko i zjeść pyszne plony. Wystarczy, że jestem przed nimi i oczekuję aż podejdą same. Jednak ja wolę tą drugą metodę jak wyżej wspomniałam. Uwielbiam się natrudzić, kiedy czołgam się po jeszcze zmrożonej często ziemi, mam poranione łokcie i kolana. Lubię, kiedy wstaję cała cała brudna, ale szczęśliwa. Bywa, że jestem pogryziona przez setki komarów pełzając przez potężne pokrzywy, umęczona upałem. Niekiedy leżę na środku pola w palącym słońcu i staram się nie oddychać. Czas kiedy uda się już podejść tak, aby usłyszeć jak przeżuwają trawę…poczuć ich zapach! Być tam, by nie spłoszyć, by czuły się bezpieczne i zachowywały się naturalnie. Bywa, że patrzą mi prosto w oczy i nie wiedzą, że jestem obca w ich mniemaniu. To najpiękniejsze chwile bycia blisko.

Przejrzałam się już w setkach zwierzęcych oczu, dla mnie najpiękniejszych. Spokojnych, zaciekawionych w różnych kolorach tęczówek patrzyłam na swoje odbicie. Najpiękniejsze co może się przydarzyć fotografowi dzikiej przyrody, to zobaczyć swoje odbicie w oczach zwierzęcia

Ma Pani swoje ulubione zwierzę, którego fotografowanie daje największą satysfakcję?

MSZ: Moje ulubione zwierzę ? Tak odpowiedź jest prosta – bezgranicznie pokochałam jelenie . Te cudowne stworzenia smukłe łanie i potężne byki zawsze z gracją i lekkością mkną miedzy drzewami. Duchy lasu bezszelestnie czasem przejdą tuż obok. Niegdyś drżałam na ich widok nieświadoma i bez wiedzy. Dziś pragnę bliskich spotkań. Najbliżej stałam od jelenia na odległość 5 metrów. Do dzisiaj nie potrafię opisać tego co czułam. Za każdym razem potężna emocja targa moim ciałem. Każde bliskie spotkanie działa na mnie jak za pierwszym razem! Lubię w sobie to, że wciąż zachowuję te uczucia sprzed lat. Lubię, że nic mi nie spowszedniało, że nie przemieniło się w rutynę. Za każdym razem przeżywam niepowtarzalne przygody, potrafię przywołać wspomnienia jak powstał każdy mój kadr.

Pamiętam każdą noc i każdy poranek . Czuję ich obecność, tęsknię do zapachu, który wydzielają podczas rykowiska. Przepiękny zapach piżma bardzo specyficzny. Kojarzy się z czasem miłości, rywalizacji, walki ..i w efekcie wiosennych narodzin. Pamiętam pierwszego byka bladym świtem, po samotnie spędzonej pierwszej nocy. Pierwsze samotne rykowisko. Stałam w środku obcego lasu, daleko od domu. Dookoła potężne ryki, które nie milkły. Czułam jak sapi, choć oczy dawno przestały widzieć. Wór doznań, narkotyk w leśnej postaci działał tak mocno na moją wyobraźnię. Nigdy nie zapomnę tej nocy. Bicie mojego serca tak głośne, że aż nie słyszałam własnych myśli. Niepowtarzalny widok jakiego dostąpiłam o brzasku na zawsze pozostanie w mojej pamięci . Spowita mgłą polana odkrywała tajemnicę piękną nie do opisania ! Bekowisko nałożyło się wówczas z rykowiskiem . Byki danieli zdobywały łanie otoczka jak w cudownej baśni Andersena! I on, kiedy mgły opadły i wyszło słońce . Byk jelenia napierający w moim kierunku. Kulawy po nocnej eskapadzie, oślepiony promieniami zza moich pleców ciął w moim kierunku. Tak powstały pierwsze poprawne kadry, pełne emocji, miłości, spełnienia! A jelenie skradły moje serce na zawsze ! W rykowisku przepełnionym myślami, sama ze sobą i z nimi …szczęśliwa…

Często fotografuje Pani w rejonie Dolnego Śląska i Milicza. Co sprawia, że Dolina Baryczy jest tak wyjątkowym miejscem dla fotografa przyrody?

MSZ: Dolina Baryczy to wyjątkowe miejsce dla mnie pod względem emocjonalnym. Przeżywałam tam bardzo trudne chwile, miejsce to jest dla mnie trochę jak terapia. Bywały wyprawy, że jeździłam tam bardzo szczęśliwa, bywało iż stałam na krawędzi. W cudownej otoczce przyrodniczego cudu rodziłam się na nowo. Przeżywałam bardzo mocno każdy wyjazd. Tamtejsza magia dała mi siłę, zwierzęta występujące w ogromnej liczebności uwalniały głowę od trosk. Zdawało się jakby przytulały mnie do siebie i przyklejały plaster na złamane serce. Z czasem powstawały coraz piękniejsze kadry. Przemyślane, wyczekane, nie czułam presji … nie myślałam o tym. Często wracałam  z pustą kartą, ale głową pełną przepięknych widoków! Nie raz nie udało się zrobić zdjęcia bo tak drżałam z  emocji, ale mam je wszystkie głęboko w pamięci i nigdy nie zapomnę.

Które pory roku na leśnym trakcie uważa Pani za najbardziej fotogeniczne i dlaczego?

MSZ: Kocham wiosnę to zrozumiałe. Wszystko się rodzi, budzi do życia. Strzelają pąki drzew, powstaje nowe. Rodzą się cielęta, zaczyna życie w kolorach niepopisanie pięknej zieleni. Wszystko „krzyczy” pięknem po szarej często zimie. Jednak dla nas fotografów w większości to jesień jest ta ukochana i wyczekana. Czas Rykowiska i bekowiska. Ruja muflonów, żubrów, bukowisko łosi. To czas najpiękniejszy dla mnie. Jeśli tylko pogoda dopisuje cała ziemia jest w cudownych kolorach czerwieni i żółci. Cudowne wschody, najpiękniejsze jakie w życiu widziałam nad wodą to właśnie jesienne. Purpura, róże i fiolety po złoto rozlewające się po tafli wody, okalające tysiące szykujących się do odlotu żurawi światło, wprowadza baśniowe elementy. Wszystko to przełamane rykiem niosącym po wodzie wciąż uganiającymi się za miłością jeleniami, tworzy iście nie z tego świata widok!Niewyobrażalnie piękne pluski wody rozbryzgującej się podczas gonitwy jeleni ,”płoną” z daleka oświetlone mocnym światłem poranka. „Złota godzina ” bo tak nazywa się ten moment, zdecydowanie dla mnie najpiękniejsza jest jesienią. Niemiej jednak późnym latem, w sierpniu już można zaobserwować taką grę światła.

Pani profile gromadzą tysiące miłośników natury. Jakie najważniejsze przesłanie chce Pani przekazać swoim odbiorcom poprzez kadry pełne błota i szczęścia?

MSZ: Niezmiernie mi miło, że zarażam pasją ludzi ,którzy natkną się na mój profil. Mam wiele ciepłych słów w głowie do Nich! Jestem wdzięczna za obecność i chęć przeżywania ze mną moich fotograficznych wypraw. Dziękuję leśnikom, z którymi dziś mam ciepłe relacje. Ludziom ważnym, których spotkałam na mym leśnym trakcie. Niektórzy byli nauczką, a niektórzy zostali ze mną już na zawsze. Myślę, że najważniejsze co chcę przekazać to, aby pasja dawała wam spokój, ukojenie. Nie stała się kartą przetargową, nigdy nie ulegajcie komercji. Nie zatracajcie siebie w szaleństwie zdobywania miejsc, a czerpcie co najlepsze. Kochajcie i szanujcie przyrodę. Traktowana z szacunkiem i wedle panujących zasad etyki potrafi obdarować tym co ma najcenniejsze. Tworząc ten profil chciałam zatrzymać w kadrach to, co często mijamy w pośpiechu-poranne mgły, leśne ścieżki, spojrzenie dzikiego zwierzęcia i światło trwające niekiedy chwil kilka… Moje fotografie nie są już tylko moje, stały się częścią naszej wspólnej przestrzeni. Dziękuję Wam za każde polubienie, komentarz, udostępnienie i każde słowo. Dziękuję, że razem ze mną patrzycie na las nie tylko jak ja na miejsce, ale jak na żywy, niezwykły świat, który zasługuje na szacunek i ochronę.  Moim marzeniem jest żyć skromnie, ale  z  możliwością bycia w lesie tyle ile zapragnę. Może kiedyś znajdzie się takie zajęcie, abym była blisko lasu… Dziękuję, że jesteście. Dziękuję, że razem tworzymy tę małą społeczność ludzi, którzy potrafią się zatrzymać i zachwycić naturą. Do zobaczenia na leśnym trakcie, po drugiej stronie obiektywu, tam gdzie woda łączy się z lasem. Gdzie cisza „krzyczy” pięknem!

Dziękuję za rozmowę

Chcecie zobaczyć piękno dzikiej przyrody i Dolinę Baryczy o świcie? Zapraszamy na profil Madziara Na Leśnym Trakcie na Facebooku.

aaaaa

Tagi:

Zostaw odpowiedź

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *