W tę szczególną niedzielę, 22 marca, oczy całego chrześcijańskiego świata zwracają się ku Watykanowi. Podczas wieczornego nabożeństwa w Bazylice św. Piotra wierni będą mogli doświadczyć niezwykłego spotkania z historią i wiarą – zostanie tam wystawiona Chusta św. Weroniki, jedna z najcenniejszych relikwii chrześcijaństwa.
Piąta niedziela Wielkiego Postu to w tradycji rzymskiej moment szczególny. To właśnie dziś, w ramach wielowiekowego zwyczaju „kościołów stacyjnych”, pielgrzymi gromadzą się w najważniejszej świątyni chrześcijaństwa, by wspólnie przygotować się do nadchodzącego Wielkiego Tygodnia.
Wieczór pod znakiem tradycji
Uroczyste nabożeństwo, któremu przewodniczyć będzie archiprezbiter bazyliki, kardynał Mauro Gambetti, rozpocznie się wieczorem. Kulminacyjny punkt zaplanowano na godzinę 18:00. To właśnie wtedy, przy dźwiękach śpiewanej litanii, w loggii św. Weroniki nastąpi odsłonięcie relikwii zwanej Volto Santo, czyli Świętym Obliczem.
Zgodnie z tradycją, to właśnie tym płótnem św. Weronika miała otrzeć twarz Jezusa podczas Jego drogi na Golgotę, a na materiale pozostało odbite, autentyczne oblicze Chrystusa.
Relikwia, która wymyka się nauce
Volto Santo to niewielka tkanina o wymiarach 17 cm na 24 cm. Choć na co dzień (od 1638 roku) kojarzona jest z kapucyńskim sanktuarium w Manoppello, jej obecność w Watykanie podczas Wielkiego Postu nawiązuje do najstarszych rzymskich obyczajów.
Tkanina ta jest niezwykła z punktu widzenia fizyki i biologii. Wykonana jest z bisioru (tzw. morskiego jedwabiu), niezwykle rzadkiej i drogiej tkaniny produkowanej z nici małży. Obraz jest przezroczysty – wizerunek widać z obu stron, a puste miejsca między włóknami są wypełnione skrobią, co nadaje mu charakterystyczny, żółtawy odcień. Do dziś naukowcy nie potrafią jednoznacznie określić wieku całunu ani sposobu, w jaki wizerunek powstał na materiale.
Ponad tysiąc lat w Rzymie
Historia obecności tej relikwii w Wiecznym Mieście jest imponująca. Już w 705 roku patriarcha Konstantynopola przekazał ją papieżowi Janowi VII, by uchronić ją przed zniszczeniem. Kilkaset lat później, w 1208 roku, papież Innocenty III wprowadził zwyczaj dorocznych procesji z cudownym wizerunkiem, co zapoczątkowało trwającą do dziś tradycję publicznego oddawania czci Świętemu Obliczu.
Dla wiernych zgromadzonych w Bazylice św. Piotra, dzisiejsze wydarzenie to nie tylko spotkanie z historycznym artefaktem, ale przede wszystkim głębokie przeżycie duchowe, pozwalające na chwilę zatrzymania i refleksji nad sensem nadchodzących świąt Wielkiej Nocy.
Karolina Osińska-Marcińczyk, fot. Fragment obrazu Hansa Memlinga przedstawiającego św. Weronikę z veraiconem
