Do niezwykłego odkrycia doszło w Świebodzicach, niewielkim miasteczku na Dolnym Śląsku. We wnętrzu mauzoleum rodziny von Kramsta na tamtejszym cmentarzu komunalnym odnaleziono mocno uszkodzone trumny i barokowe sarkofagi.
W trakcie prac inwentaryzacyjnych zabezpieczono ponad 25 obiektów w różnym stanie zachowania, począwszy od barokowych, metalowych sarkofagów oraz drewnianych trumien z XIX w. Okazało się jednak, że nie spoczywają w nich członkowie znanej, świebodzickiej rodziny fabrykantów von Kramstów, ale XVIII- i XIX-wieczni członkowie rodu von Hochbergów, panów na zamku Książ, w tym fundator wielkiej, barokowej rozbudowy książańskiej rezydencji – Konrad Ernst Maximilian von Hochberg i jego najbliżsi. Szczątki rodziny von Kramsta zidentyfikowano natomiast w krypcie grobowej mauzoleum. Kiedy i w jakich okolicznościach szczątki członków rodziny von Hochberg zostały przeniesione do górnej części mauzoleum, pozostaje kwestią do wyjaśnienia. Można jednak z całą pewnością stwierdzić, że mauzoleum nie było pierwotnym miejscem ich spoczynku.
Po przeprowadzeniu wstępnej analizy heraldycznej i historycznej, możliwa stała się identyfikacja sarkofagów następujących członków rodziny von Hochbergów:
1. Carla Heinricha Ludwiga von Hochberga (ur. 23.05.1712 r., zm. 27.05.1712 r.), syna Konrada Ernsta Maximiliana von Hochberga i jego drugiej żony Agnes Helene von Flemming (1690-1721).
2. N.N., (zm. 05.08.1721 r.), syna Konrada Ernsta Maximiliana von Hochberga i jego drugiej żony Agnes Helene von Flemming (1690-1721).
3. Hansa Heinricha XII von Hochberga (ur. 05.05.1835 r., zm. 02.09.1835 r.), syna Hansa Heinricha X von Hochberga (1806-1855) i jego drugiej żony Adelajdy z domu von Stechow (1807-1868).
4. Konrada Ernsta Maximiliana von Hochberga (ur. 19.08.1682 r., zm. 26.07.1742 r.)
5. Agnes Helene von Hochberg z domu von Flemming (ur. 31.12.1690 r. zm. 05.08.1721 r.), drugiej żony Konrada Ernsta Maximiliana von Hochberga (na sarkofagu herby von Hochberg i von Flemming).
6. Christiane Dorotheii von Hochberg, z domu von Reuss von Plauen, trzeciej żony Konrada Ernsta Maximiliana von Hochberga (ur. 25.09.1699 r., zm. 06.09.1752 r.)
7. Heinricha Ludwiga Carla von Hochberga, syna Konrada Ernsta Maximiliana von Hochberga (ur. 30.10.1714 r., zm. 29.07.1755 r.)
8. Hansa Heinricha VI von Hochberga (ur. 22.04.1768 r., zm. 07.05.1833 r.).
Identyfikacja osób pochowanych w pozostałych sarkofagach i trumnach, wymaga dalszych prac badawczych. Wszystkie wspomniane sarkofagi i trumny, zostały zabezpieczone na czas prowadzenia prac projektowych, a później konserwatorskich.
Opracowanie: dr Kamil Pawłowski – Wałbrzyska Delegatura Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków we Wrocławiu
Foto: FB Wojewódzki Dolnośląski Konserwator Zabytków
