Jest drugim co do wielkości obiektem sakralnym na świecie, a kubaturą trzykrotnie większym od Zamku Królewskiego na Wawelu. Nazywany jest arcydziełem śląskiego baroku, a w krypcie pod gotycką bazyliką znajdują się nagrobki Piastów Śląskich. Teraz Opactwo Cystersów zaprasza na wyjątkowe zwiedzanie – od monumentalnych strychów po tajemnicze piwnice, a po latach remontu będzie można zobaczyć klasztorną bibliotekę.
Opactwo Cystersów w Lubiążu zaprasza na wyjątkowe, rozszerzone zwiedzanie największego opactwacysterskiego na świecie. Podczas tego dwudniowego wydarzenia (5-6 września)będzie można zobaczyć miejsca na co dzień niedostępne dla turystów oraz odkryć fascynujące zakamarki — od monumentalnych strychów po tajemnicze piwnice oraz, po latach remontu będzie można zobaczyć klasztorną bibliotekę.
Program zwiedzania obejmuje pałac, klasztor i kościół NMP, wejście na zabytkowy strych, zwiedzanie klasztornych piwnic. Udostępniona zostanie też historyczna biblioteka klasztorna. Choć prace konserwatorskie są ukończone obecnie w około 80%, już teraz można podziwiać efekty wieloletniej renowacji i zobaczyć to niezwykłe wnętrze przed pełnym zakończeniem prac.
Szczegóły zwiedzania znajdziecie tutaj: https://fundacjalubiaz.org.pl/2026/08/18/poznaj-lubiaza-tajemnice-od-strychu-po-piwnice-2026/
Opactwo w Lubiążu jest kubaturowo trzykrotnie większeod Zamku Królewskiego na Wawelu i posiada ponad 600 okien. Jego barokowa fasada mierzy aż 223 metry długości i jest najdłuższą tego typu fasadą w Europie, a dachy zajmują obszar około 2,5 hektara. Klasztor został ufundowany w 1163 r. przez księcia Bolesława I Wysokiego. Przez wieki był ważnym ośrodkiem kultury, nauki i gospodarki. W jego podziemiach spoczywają władcy z dynastii Piastów Śląskich oraz zmumifikowane szczątki ponad 90 opatów i mnichów.
Z kolei Biblioteka klasztorna w Lubiążu, znajdująca się w Opactwie Cystersów to jeden z najwspanialszych i najbardziej unikalnych zabytków śląskiego baroku. Ściany i sklepienie biblioteki pokrywają imponujące malowidła wykonane w latach 1735–1738. Ich autorem jest Philip Christian Bentum, ceniony malarz okresu baroku, który zastosował technikę iluzjonistyczną. Sprawia ona wrażenie, że sufit się „otwiera”, ukazując perspektywę architektoniczną i rozświetlone niebiosa. Dekoracje te są uznawane za jego najbardziej dopracowane dzieło na Śląsku. Biblioteka to monumentalna, dwukondygnacyjna sala o długości ok. 25 metrów, szerokości niemal 11 metrów i wysokości aż 12 metrów. W architekturze baroku uchodzi za unikalne dzieło sztuki. Jej konstrukcja oraz program artystyczny miały jedno zadanie: ukazać potęgę wiedzy, religii oraz samego zakonu cystersów. Przed zniszczeniem ściany dolnej i górnej kondygnacji były całkowicie zabudowane rzeźbionymi, ciemnymi regałami, które mieściły tysiące woluminów. Księgozbiór biblioteki w Lubiążu przestał istnieć jako jedna całość w 1810 r. i został rozproszony, jednak, znaczna część bezcennych książek oraz rękopisów przetrwała do dziś w innych instytucjach. W Bibliotece Uniwersyteckiej we Wrocławiu przechowuje się bezcenne śląskie inkunabuły, stare druki i bogato zdobione kodeksy średniowieczne. Natomiast w Archiwum Państwowym we Wrocławiu znajdują się m.in. dawne dokumenty lokacyjne, kroniki klasztorne, akta gospodarcze oraz oryginalne bulle papieskie i akta opatów.
Renowacja klasztornej biblioteki zakończyła się po trzech dekadach i trudno obok niej przejść obojętnie. Ogromna sala, dwa poziomy, światło wpadające przez wysokie okna i barokowe malowidło unoszące się nad głową robią niesamowite wrażenie. To miejsce przez lata było niedostępne, ukryte za rusztowaniami i pracami konserwatorskimi. Dziś można znów zobaczyć je niemal tak, jak oglądali je dawni cystersi Lubiąska biblioteka była kiedyś jednym z najważniejszych miejsc klasztoru — przechowywano tu cenne księgi, rękopisy i dokumenty gromadzone przez stulecia. Cystersi słynęli z ogromnego przywiązania do wiedzy, a ich klasztorne biblioteki należały do najważniejszych centrów nauki i kopiowania ksiąg w tej części Europy. Prace trwały tak długo, ponieważ zastosowano dość skomplikowaną technikę tłustej tempery nanoszonej bezpośrednio na gipsowe podłoże. Trzeba było poprawić też błędy po wcześniejszych próbach renowacji.
Oprac. Agnieszka Góralczyk
Foto: Fundacja Lubiąż
